I. TỔNG QUAN VỀ LỖI SAI “KINH ĐIỂN” KHI VIẾT TIẾNG ANH CỦA HỌC SINH THCS

1. Vì sao học sinh THCS dễ mắc lỗi khi viết tiếng Anh?
Ở lứa tuổi THCS, học sinh đang trong giai đoạn xây dựng nền tảng ngôn ngữ quan trọng. Đây là thời điểm các em bắt đầu tiếp cận sâu hơn với ngữ pháp, từ vựng và đặc biệt là kỹ năng viết tiếng Anh. Tuy nhiên, việc chuyển từ “biết” sang “vận dụng” lại không hề dễ dàng, dẫn đến việc học sinh thường xuyên mắc phải nhiều lỗi sai trong quá trình viết.
Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất là thiếu vốn từ vựng theo chủ đề. Khi không có đủ từ để diễn đạt ý tưởng, học sinh buộc phải viết những câu rất đơn giản hoặc lặp từ nhiều lần, khiến bài viết thiếu tự nhiên và không đạt điểm cao. Thậm chí, nhiều em còn “chế” từ hoặc dùng sai từ do đoán nghĩa.
Bên cạnh đó, việc chưa nắm chắc cấu trúc câu cũng là một rào cản lớn. Nhiều học sinh chưa hiểu rõ cách hình thành một câu hoàn chỉnh trong tiếng Anh (chủ ngữ – động từ – tân ngữ), dẫn đến các lỗi như thiếu thành phần câu, sai trật tự từ hoặc viết câu không rõ nghĩa. Điều này đặc biệt phổ biến ở những em chỉ học lý thuyết mà ít thực hành.
Một nguyên nhân khác mang tính “đặc trưng” của người học Việt Nam là thói quen dịch từng từ từ tiếng Việt sang tiếng Anh. Do sự khác biệt về ngữ pháp và cách diễn đạt giữa hai ngôn ngữ, việc dịch từng từ thường dẫn đến những câu văn “Việt hóa”, không tự nhiên hoặc sai hoàn toàn. Ví dụ, học sinh có thể viết theo kiểu “I very like…” thay vì “I really like…”.
Ngoài ra, việc ít luyện viết thường xuyên cũng khiến kỹ năng này không được cải thiện. Nhiều học sinh chỉ viết khi có bài tập hoặc kiểm tra, nên không có cơ hội rèn luyện và sửa lỗi. Kỹ năng viết, giống như bất kỳ kỹ năng nào khác, cần sự lặp lại và thực hành đều đặn để tiến bộ.
Đặc biệt, yếu tố tâm lý cũng đóng vai trò quan trọng. Nhiều em sợ sai, sợ bị chê, nên chọn cách viết thật ngắn, thật đơn giản hoặc thậm chí né tránh việc viết. Điều này vô tình làm hạn chế khả năng phát triển ngôn ngữ, khiến học sinh mãi “giậm chân tại chỗ”.
Không chỉ dừng lại ở đó, một số học sinh còn gặp khó khăn trong việc tổ chức ý tưởng. Các em có thể biết từ và cấu trúc, nhưng không biết cách sắp xếp ý theo trình tự logic, dẫn đến bài viết rời rạc, thiếu liên kết. Đây là vấn đề phổ biến khi học sinh chưa được hướng dẫn cách viết đoạn văn bài bản.
Chính vì vậy, việc nhận diện rõ lỗi sai khi viết tiếng Anh THCS không chỉ giúp học sinh hiểu mình đang yếu ở đâu, mà còn là bước nền quan trọng để cải thiện kỹ năng writing một cách có hệ thống và hiệu quả.
2. Tầm quan trọng của việc sửa lỗi writing sớm
Việc phát hiện và sửa lỗi sớm trong quá trình học viết tiếng Anh có ý nghĩa vô cùng quan trọng, đặc biệt ở lứa tuổi THCS – giai đoạn hình thành thói quen học tập và sử dụng ngôn ngữ.
Nếu các lỗi sai không được điều chỉnh kịp thời, học sinh rất dễ hình thành “thói quen sai” (bad habits). Khi một lỗi được lặp lại nhiều lần, nó sẽ trở thành phản xạ tự nhiên, khiến việc sửa lại sau này trở nên khó khăn hơn rất nhiều. Ví dụ, nếu học sinh quen viết sai thì của động từ, các em sẽ tiếp tục mắc lỗi đó ngay cả khi đã học lên trình độ cao hơn.
Ngược lại, khi được sửa lỗi đúng cách và kịp thời, học sinh sẽ nhận được nhiều lợi ích rõ rệt. Trước hết, các em sẽ viết tự nhiên và chính xác hơn, vì đã hiểu cách sử dụng từ và cấu trúc trong ngữ cảnh cụ thể. Việc này không chỉ giúp cải thiện bài viết mà còn hỗ trợ kỹ năng nói.
Thứ hai, việc giảm thiểu lỗi sai giúp tăng điểm số trong các bài kiểm tra và kỳ thi. Trong chương trình học THCS, kỹ năng viết ngày càng được chú trọng, đặc biệt trong các bài kiểm tra định kỳ. Một bài viết ít lỗi, rõ ràng và mạch lạc sẽ luôn được đánh giá cao hơn.
Ngoài ra, quá trình sửa lỗi còn góp phần phát triển tư duy logic bằng tiếng Anh. Khi học sinh hiểu vì sao mình sai và cách sửa, các em sẽ dần hình thành khả năng suy nghĩ trực tiếp bằng tiếng Anh thay vì phụ thuộc vào tiếng Việt. Đây là bước tiến quan trọng để đạt đến trình độ sử dụng ngôn ngữ linh hoạt.
Không thể không nhắc đến yếu tố tâm lý. Khi nhận thấy mình tiến bộ, học sinh sẽ tự tin hơn trong việc viết và học tiếng Anh nói chung. Sự tự tin này tạo động lực để các em tiếp tục luyện tập, từ đó hình thành một vòng lặp tích cực: luyện tập → tiến bộ → tự tin → luyện tập nhiều hơn.
Cuối cùng, việc sửa lỗi sớm còn giúp giáo viên và phụ huynh định hướng phương pháp học phù hợp cho từng học sinh. Mỗi em sẽ có những điểm yếu khác nhau, vì vậy việc nhận diện lỗi sai cụ thể sẽ giúp cá nhân hóa quá trình học, mang lại hiệu quả cao hơn.
Tóm lại, sửa lỗi không chỉ là “chữa sai” mà còn là một phần thiết yếu trong quá trình học. Càng sửa sớm, học sinh càng tiến bộ nhanh và bền vững trong kỹ năng viết tiếng Anh.
II. 10 LỖI SAI “KINH ĐIỂN” KHI VIẾT TIẾNG ANH CỦA HỌC SINH THCS

1. Viết câu thiếu chủ ngữ hoặc động từ
Đây là lỗi cực kỳ phổ biến trong lỗi writing tiếng Anh của học sinh cấp 2, đặc biệt với những bạn mới bắt đầu luyện viết. Nguyên nhân chính là do học sinh quen với cách nói rút gọn trong tiếng Việt hoặc chưa nắm chắc cấu trúc câu cơ bản trong tiếng Anh.
❌ Ví dụ sai:
-
Very happy today.
-
Like playing football.
👉 Vấn đề:
Câu tiếng Anh bắt buộc phải có chủ ngữ (Subject) và động từ (Verb). Việc thiếu một trong hai thành phần này khiến câu trở nên không hoàn chỉnh và không được chấp nhận trong văn viết.
✅ Sửa đúng:
-
I am very happy today.
-
I like playing football.
👉 Mở rộng:
-
Không chỉ thiếu chủ ngữ, nhiều học sinh còn thiếu động từ “to be” (am/is/are)
-
Ví dụ: She very kind → ❌ (thiếu “is”)
👉 Cách khắc phục:
-
Luôn kiểm tra theo checklist: S + V + (O)
-
Tập viết 10–15 câu đơn mỗi ngày
-
Gạch chân chủ ngữ và động từ khi luyện viết
2. Chia sai thì (tense)
Đây là một trong những lỗi ngữ pháp tiếng Anh phổ biến nhất. Học sinh thường không xác định rõ thời gian của hành động, dẫn đến việc sử dụng sai thì hoặc trộn nhiều thì trong cùng một đoạn.
❌ Ví dụ sai:
-
Yesterday I go to school and meet my friend.
👉 Vấn đề:
“Yesterday” là dấu hiệu của thì quá khứ, nhưng động từ lại chia ở hiện tại.
✅ Sửa đúng:
-
Yesterday I went to school and met my friend.
👉 Mở rộng:
-
Lỗi thường gặp:
-
Sai quá khứ: go → went
-
Sai hiện tại tiếp diễn: I am go → ❌
-
Sai thì tương lai: I will went → ❌
-
👉 Cách khắc phục:
-
Học theo bảng dấu hiệu nhận biết thì:
-
Yesterday → Past Simple
-
Now → Present Continuous
-
Tomorrow → Future
-
-
Luyện viết từng thì riêng trước khi kết hợp
-
Tự đặt câu với mỗi thì (ít nhất 5 câu/ngày)
3. Dịch từng từ từ tiếng Việt sang tiếng Anh
Đây là lỗi “kinh điển” và ảnh hưởng lớn đến độ tự nhiên của bài viết. Học sinh thường suy nghĩ bằng tiếng Việt rồi dịch từng từ sang tiếng Anh, dẫn đến câu sai cấu trúc hoặc không tự nhiên.
❌ Ví dụ sai:
-
I very like this subject.
-
I go to home.
👉 Vấn đề:
-
“Very like” không đúng cấu trúc
-
“Go to home” thừa “to”
✅ Sửa đúng:
-
I really like this subject.
-
I go home.
👉 Mở rộng:
Đây gọi là lỗi “Vietnamese thinking” – tư duy tiếng Việt trong tiếng Anh.
👉 Cách khắc phục:
-
Học theo cụm từ (collocations):
-
really like
-
go home
-
-
Đọc và “bắt chước” câu mẫu
-
Tập suy nghĩ đơn giản bằng tiếng Anh
4. Dùng sai trật tự từ (word order)
Trật tự từ trong tiếng Anh khá “cứng”, khác hoàn toàn so với tiếng Việt. Khi học sinh áp dụng sai trật tự, câu sẽ trở nên rất “lạ” và khó hiểu.
❌ Ví dụ sai:
-
She very is beautiful.
👉 Vấn đề:
Trạng từ “very” đứng sai vị trí.
✅ Sửa đúng:
-
She is very beautiful.
👉 Mở rộng:
Một số lỗi phổ biến:
-
I often am late → ❌
-
She likes very much music → ❌
👉 Công thức cần nhớ:
👉 S + V + adv + adj
👉 S + adv + V (với động từ thường)
👉 Cách khắc phục:
-
Ghi nhớ 5–7 cấu trúc cơ bản
-
So sánh câu sai – câu đúng
-
Luyện viết lại câu đúng nhiều lần
5. Lạm dụng câu đơn, câu quá ngắn
Nhiều học sinh chọn cách viết “an toàn” bằng các câu rất ngắn, dẫn đến bài viết thiếu chiều sâu và không đạt điểm cao.
❌ Ví dụ:
-
I like music. It is good. I listen every day.
👉 Vấn đề:
-
Câu rời rạc
-
Không có sự liên kết
-
Thiếu phát triển ý
✅ Cải thiện:
-
I like music because it helps me relax after school.
👉 Mở rộng:
Một bài writing tốt cần:
-
Câu đơn + câu phức
-
Có lý do + ví dụ
👉 Cách khắc phục:
-
Học nối câu bằng:
-
because, and, so
-
-
Tập viết câu dài hơn mỗi ngày
-
Biến 3 câu ngắn → 1 câu hoàn chỉnh
6. Không dùng từ nối (linking words)
Đây là lỗi khiến bài viết thiếu mạch lạc và khó theo dõi. Dù câu đúng ngữ pháp, bài vẫn bị đánh giá thấp nếu thiếu liên kết.
❌ Ví dụ:
-
I like English. I find it difficult. I try hard.
👉 Vấn đề:
Không có sự kết nối giữa các ý.
✅ Sửa:
-
I like English, but I find it difficult, so I try hard.
👉 Mở rộng:
Các từ nối quan trọng:
-
Thêm ý: and, also
-
Đối lập: but, however
-
Nguyên nhân: because
-
Kết quả: so, therefore
👉 Cách khắc phục:
-
Mỗi đoạn nên có ít nhất 2–3 từ nối
-
Luyện viết lại đoạn văn có từ nối
-
Học theo nhóm từ nối
7. Sai dạng từ (word form)
Đây là lỗi thường gặp khi học sinh không phân biệt được danh từ, động từ, tính từ.
❌ Ví dụ sai:
-
She is a beauty girl.
👉 Vấn đề:
“Beauty” là danh từ, nhưng cần tính từ.
✅ Sửa đúng:
-
She is a beautiful girl.
👉 Mở rộng:
Các lỗi tương tự:
-
She sings beautiful → ❌ (phải là beautifully)
-
He is success → ❌ (phải là successful)
👉 Cách khắc phục:
-
Học theo “word family”:
-
beauty – beautiful – beautifully
-
-
Ghi chú dạng từ trong sổ từ vựng
-
Làm bài tập word form thường xuyên
8. Thiếu hoặc sai mạo từ (a, an, the)
Vì tiếng Việt không có mạo từ, nên học sinh rất dễ bỏ qua hoặc dùng sai.
❌ Ví dụ sai:
-
I have cat.
👉 Vấn đề:
Thiếu “a” trước danh từ số ít.
✅ Sửa đúng:
-
I have a cat.
👉 Mở rộng:
Các lỗi khác:
-
I am student → ❌ (phải là a student)
-
The sun is a star → đúng (dùng “the” vì xác định)
👉 Cách khắc phục:
-
Nhớ quy tắc:
-
a/an: chưa xác định
-
the: đã xác định
-
-
Luyện đặt câu với danh từ
9. Viết câu không logic hoặc thiếu ý
Một số học sinh viết câu rất “thiếu thông tin”, khiến người đọc không hiểu rõ ý.
❌ Ví dụ:
-
I like school because teacher.
👉 Vấn đề:
Thiếu giải thích, thiếu động từ
✅ Sửa:
-
I like school because my teachers are friendly and helpful.
👉 Mở rộng:
Một đoạn văn tốt cần:
-
Ý chính
-
Giải thích
-
Ví dụ
👉 Cách khắc phục:
-
Áp dụng công thức:
-
Idea → Reason → Example
-
-
Luôn tự hỏi:
-
Why? (Tại sao?)
-
How? (Như thế nào?)
-
10. Lỗi chính tả (spelling mistakes)
Đây là lỗi nhỏ nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến điểm số và sự chuyên nghiệp của bài viết.
❌ Ví dụ:
-
frend → friend
-
becaus → because
-
enviroment → environment
👉 Mở rộng:
Nguyên nhân:
-
Viết nhanh, không kiểm tra
-
Học từ vựng qua loa
👉 Cách khắc phục:
-
Ghi chép từ vựng cẩn thận
-
Luyện viết từ mới nhiều lần
- Luôn dành 2–3 phút kiểm tra lại bài
III. CÁCH KHẮC PHỤC LỖI SAI VÀ CẢI THIỆN KỸ NĂNG VIẾT TIẾNG ANH

1. Luyện viết mỗi ngày theo cấp độ
Để cải thiện kỹ năng viết tiếng Anh THCS, học sinh cần luyện tập theo lộ trình rõ ràng thay vì viết “ngẫu hứng”.
-
Bắt đầu: viết câu đơn (S + V + O) để chắc nền tảng
-
Tiếp theo: viết đoạn 3–5 câu có liên kết
-
Nâng cao: viết đoạn 8–10 câu có mở rộng ý
👉 Quan trọng nhất là duy trì đều đặn mỗi ngày, dù chỉ 10–15 phút.
👉 Consistency quan trọng hơn độ khó.
2. Học theo cấu trúc thay vì học rời rạc
Thay vì học từng từ riêng lẻ, học sinh nên học theo cấu trúc câu quen thuộc để áp dụng nhanh khi viết.
Ví dụ:
-
I like + V-ing
-
It is + adj + to V
-
There is/are + N
👉 Cách học này giúp:
-
Viết nhanh hơn
-
Giảm lỗi ngữ pháp
-
Tạo phản xạ viết tự nhiên
3. Đọc bài mẫu thường xuyên
Đọc là bước hỗ trợ cực kỳ hiệu quả cho writing.
Khi đọc bài mẫu, học sinh có thể:
-
Học cách dùng từ và cụm từ tự nhiên
-
Biết cách triển khai ý (mở bài – thân bài – kết luận)
-
Nhận ra và tránh lỗi sai khi viết tiếng Anh THCS phổ biến
👉 Gợi ý: mỗi ngày đọc 1 đoạn văn ngắn và ghi lại 2–3 câu hay
IV. KẾT LUẬN
Việc mắc lỗi khi viết tiếng Anh là điều hoàn toàn bình thường đối với học sinh THCS, đặc biệt trong giai đoạn đang xây dựng nền tảng ngôn ngữ. Thực tế, lỗi sai không phải là dấu hiệu của việc học kém, mà ngược lại, đó là minh chứng cho quá trình học sinh đang thử nghiệm, vận dụng và dần làm chủ kiến thức. Tuy nhiên, nếu không nhận diện và sửa kịp thời, những lỗi này rất dễ trở thành “thói quen sai” và ảnh hưởng lâu dài đến khả năng viết cũng như tư duy ngôn ngữ.
Thông qua việc hiểu rõ 10 lỗi sai khi viết tiếng Anh THCS, học sinh không chỉ biết mình đang sai ở đâu mà còn hiểu được nguyên nhân và cách khắc phục cụ thể. Đây chính là bước quan trọng giúp các em chuyển từ việc viết “theo bản năng” sang viết có định hướng, có kiểm soát và ngày càng chính xác hơn.
Bên cạnh đó, việc cải thiện kỹ năng writing không thể diễn ra trong một sớm một chiều. Đó là một quá trình cần sự kiên trì, luyện tập đều đặn và áp dụng đúng phương pháp. Chỉ cần mỗi ngày dành một khoảng thời gian nhỏ để luyện viết, sửa lỗi và học thêm cấu trúc mới, học sinh hoàn toàn có thể thấy sự tiến bộ rõ rệt sau một thời gian ngắn.
Một yếu tố quan trọng khác là thái độ học tập. Học sinh cần dám sai, dám viết và không ngại bị sửa. Chính những lần sai sẽ giúp các em hiểu sâu hơn và ghi nhớ lâu hơn. Khi vượt qua được tâm lý sợ sai, việc học viết tiếng Anh sẽ trở nên nhẹ nhàng và hiệu quả hơn rất nhiều.
Ngoài ra, phụ huynh và giáo viên cũng đóng vai trò quan trọng trong việc đồng hành, định hướng và tạo động lực cho học sinh. Một môi trường học tập tích cực, nơi học sinh được khuyến khích thử sức và được góp ý đúng cách, sẽ giúp các em phát triển kỹ năng viết một cách bền vững.
LIÊN HỆ NGAY
CÔNG TY TNHH NHÂN LỰC ÁNH DƯƠNG – AMC.,LTD
TRUNG TÂM NGOẠI NGỮ NHÂN KIỆT
TRUNG TÂM DẠY THÊM & HỌC THÊM ÁNH DƯƠNG
Trung tâm đào tạo: CSC Số 63 TK8, ấp Tiền Lân, xã Bà Điểm, huyện Hóc Môn, TP.HCM
CS1: Số 42 đường số 5, ấp Tiền Lân, Bà Điểm, Hóc Môn, TP. HCM
Hotline: 0985.738.889 (Ms.My); 0988.073.198 (Mr.Hùng)
Email: anhduongnhankiet@gmail.com
Website: nhankietanhduong.com
– Tiktok: https://www.tiktok.com/@nhankietanhduong
– Fanpage: https://www.facebook.com/ngoaingunhankiet



CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
5 CHỦ ĐỀ THÔNG DỤNG TRONG KỸ NĂNG VIẾT TIẾNG ANH THCS
ĐIỂM DANH CÁC NGỮ PHÁP TIẾNG ANH THCS QUAN TRỌNG ĐỂ THI LỚP 10 (PHẦN 1)
04 Bí kíp chọn Từ vựng Writing THCS “ăn điểm”: Tổng hợp và Cách dùng
10 LỖI SAI “KINH ĐIỂN” KHI VIẾT TIẾNG ANH CỦA HỌC SINH THCS
Kỹ năng đọc tiếng Anh THCS (phần 2): Khó khăn và 4 hướng khắc phục
Kỹ năng đọc tiếng Anh THCS: Vai trò và 5 dạng bài thường gặp
3 SAI LẦM THƯỜNG GẶP KHI HỌC NGỮ PHÁP TIẾNG ANH THCS
03 LÝ DO QUAN TRỌNG CỦA VIỆC HỌC NGỮ PHÁP TIẾNG ANH THCS